หออะซานหรือมินาเรต (Minaret) ของมัสยิดอิสลาม
لَمَسۡجِدٌ اُسِّسَ عَلَى التَّقۡوٰى مِنۡ اَوَّلِ يَوۡمٍ اَحَقُّ اَنۡ تَقُوۡمَ فِيۡهِ
“แน่นอน มัสยิดที่ถูกวางรากฐานบนความยำเกรงตั้งแต่วันแรกนั้นสมควรอย่างยิ่งที่เจ้าจะเข้าไปยืนละหมาดในนั้น” อัตเตาบะฮฺ 9:108
เพื่อเข้าใจเรื่องราวของมัสยิดอิสลาม (مسجد Masjid) ให้มากขึ้น สมควรอ่านเพิ่มเติมในเรื่อง “รู้จักสถาปัตยกรรมมัสยิด” ที่ลงไปเมื่อวันที่ 4 พฤษภาคมนี้ เมื่อนึกถึงมัสยิดอิสลาม ภาพที่คุ้นเคยคือโดมและหออะซานซึ่งเป็นเสาสูง โดยเรียกเสาสูงในภาษาอาหรับว่า “มิซานะฮฺ” (مئذنة) หรือมินาเรต (minaret) ในภาษาอังกฤษและฝรั่งเศส มัสยิดอิสลามหลายแห่งไม่มีโดมหรือมีโดมโดยไม่มีมินาเรตหรืออาจมีมินาเรตแต่ไม่มีโดม ทั้งโดมและมินาเรตจึงไม่ใช่สิ่งจำเป็นสำหรับการแสดงความเป็นมัสยิดอิสลาม ลองมาดูเรื่องราวของมิเนอเรตกันหน่อยว่าเริ่มต้นอย่างไร
ยุคแรกของอิสลามไม่มีมินาเรตหรือหออะซาน ในสมัยท่านนบีมุฮัมมัด ศอลลัลลอฮุอะลัยฮิวะซัลลัม มัสยิดหลังแรกของอิสลามคือมัสยิดกุบาในมะดีนะฮฺ หรือแม้กระทั่งมัสยิดอัลนะบะวียฺหรือมัสยิดนบียุคแรกไม่มีหออะซานไม่ว่าจะเป็นในรูปหอสูงหรือในรูปอื่น การป่าวร้องเรียกละหมาดหรือการอะซานในยุคท่านนบีใช้วิธีให้ท่านบิลาล รอฎิยัลลอฮุอัน ที่นับเป็นมุอัซซินหรือผู้อะซานคนแรกในประวัติศาสตร์อิสลาม ปีนขึ้นบนหลังคามัสยิดหรือสถานที่สูง ๆ ใกล้เคียงมัสยิดซึ่งอาจเป็นหลังคาบ้านผู้ศรัทธาเพื่อส่งเสียงอะซานให้มุสลิมได้ยินทั่วกันเพื่อเตือนเรื่องเวลาละหมาด
มินาเรตแห่งแรกในประวัติศาสตร์อิสลามที่มีลักษณะเป็นหอสูงเกิดขึ้นภายใต้การปกครองของราชวงศ์อุมัยยะฮฺ ณ มัสยิดบัสรา (Great Mosque of Basra หรือ Imam Ali Mosque) ในอิรัก โดยสร้างมินาเรตแรกขึ้นใน ค.ศ. 665 (ฮ.ศ.45) จากนั้นไม่นานนัก ใน ค.ศ. 673 (ฮ.ศ.53) จึงสร้างมินาเรตแห่งที่สองขึ้นที่มัสยิดอัมรฺ อิบนฺ อัลอาศ (Mosque of Amr ibn al-As) ในเมืองฟุสฏอฏ อียิปต์ เหตุผลเบื้องหลังการสร้างมินาเรตเนื่องจากเมื่อจักรวรรดิอิสลามขยายตัวเข้าสู่ดินแดนซีเรียและอียิปต์ ผู้ปกครองมุสลิมเมื่อได้เห็นหอคอยของโบสถ์คริสต์สไตล์ซีเรียจึงมีแนวคิดที่จะสร้างหอคอยเพื่อให้มัสยิดอิสลามมีความสง่างามเฉกเช่นเดียวกัน
ปัจจุบัน มินาเรตมัสยิดเกิดขึ้นในหลายรูปแบบ สวยงามแปลกตาแตกต่างกัน มัสยิดที่มีจำนวนมินาเรตมากที่สุดคือมัสยิดหะรอมแห่งมักกะฮฺ ที่มีมินาเรตมากถึง 13 หอ จากการปรับปรุงหลายครั้งเพื่อขยายมัสยิดใหญ่เพิ่มความจุของผู้แสวงบุญและผู้มาเยือนโดยมินาเรตยุคหลังสูงถึง 139 เมตร ส่วนมัสยิดหะรอมในมะดีนะฮฺ หรือมัสยิดอัลนะบะวียฺมีมินาเรต 10 หอ แต่ละหอสูง 105 เมตร ส่วนมินาเรตที่สูงที่สุดในโลกปัจจุบันอยู่ที่มัสยิดญะมาอะอฺ เอลญาซาอีรฺ (Djamaa el Djazaïr) เมืองแอลเจียร์ ประเทศแอลจีเรีย สร้างเสร็จใน ค.ศ.2019 สูงถึง 265 เมตร
#drwinaidahlan, #ดรวินัยดะห์ลัน, #มินาเรต, #หออะซาน, #djamaaeldjazair, #masjidharam
ดูน้อยลง
