ปริมาณพลังงานที่บริโภคไม่มากเกินไปร่วมกับการออกกำลังกายสม่ำเสมอช่วยรักษาน้ำหนักตัวได้ดี เรื่องนี้แต่เดิมเข้าใจกันในลักษณะนั้น โดยเข้าใจว่าน้ำหนักตัวขึ้นกับจำนวนพลังงานที่ร่างกายได้รับจากอาหารหักลบด้วยจำนวนพลังงานที่ร่างกายนำไปใช้จากการออกกำลังกาย ทว่าความรู้ที่กล่าวข้างต้นนั้นกำลังกลายเป็นความรู้เก่า เนื่องจากในการใช้และสะสมพลังงานในร่างกายมีฮอร์โมน อารมณ์และอื่นๆ เข้าไปเกี่ยวข้องอยู่ด้วย แถมยังมีช่วงเวลาของวันเข้าไปมีอิทธิพลร่วมด้วยอีก กลไกการทำงานในร่างกายมันซับซ้อนได้ถึงระดับนั้น
ฮอร์โมนตัวสำคัญคืออินสุลิน เดิมทีเข้าใจกันว่าอินสุลินเกี่ยวข้องเฉพาะกับการนำน้ำตาลไปสร้างเป็นพลังงาน พักหลังรู้เพิ่มเติมไปอีกว่ากลไกอย่างนั้นหมายถึงการทำงานของอินสุลินในเวลาที่มีแสงสว่างจากดวงอาทิตย์ หากเป็นยามค่ำอินสุลินกลับเร่งกลไกการนำน้ำตาลไปสะสมเป็นไขมันในเนื้อเยื่อไขมัน คนที่กินอาหารยามดึกจึงอ้วนง่ายกว่าคนที่กินอาหารที่มีปริมาณพลังงานเท่ากันในเวลากลางวัน ช่วงเวลาของวันจึงมีอิทธิพลต่อการทำงานของอินสุลิน เป็นเรื่องที่นักโภชนาการและแพทย์จำเป็นต้องทำความเข้าใจ
พักหลังความนิยมอดอาหารในแบบที่เรียกว่า “ไอเอฟ” (Intermittent Fasting) หรืออดอาหารเป็นช่วง ๆ ได้รับความนิยมค่อนข้างมากโดยเฉพาะอย่างยิ่งเพื่อลดน้ำหนักตัวที่กำลังกลายเป็นปัญหาในโลกตะวันตก ไอเอฟเป็นวิธีการอดอาหารที่ประยุกต์มาจากการถือศีลอดแบบอิสลาม เป็นการใช้ช่วงเวลาอดอาหารและกินอาหารในแต่ละวันในการกำหนดลักษณะของไอเอฟ ที่นิยมกันมากคือแบบ 18/6 IF หมายถึงใน 24 ชั่วโมงของวันกำหนดให้เป็นช่วงอดอาหาร 18 ชั่วโมงและเปิดช่วงกินอาหารไว้ 8 ชั่วโมง เอาเป็นว่าอดอาหารนานกว่ากินอาหาร นิยมกันมากที่สุดคือเริ่มกินอาหารตั้งแต่ 7 น.กระทั่งถึง 15 น. จากนั้นอดอาหารจาก 15 น.กระทั่งถึง 7 น. วิธีการเช่นนี้ช่วยลดน้ำหนักตัวได้ดี ทั้งนี้โดยปริมาณการกินในแต่ละวันต้องไม่มากเกินไป หากลดปริมาณการกินได้ด้วยย่อมดีกว่า
หลายคนเปลี่ยนเวลาการกินการอดโดยเริ่มกินอาหารเวลา 14 น. แล้วหยุดกินอาหารเวลา 20 น.แม้บริโภคในปริมาณเท่าเดิมแต่กลับอ้วนมากขึ้นเนื่องจากการกินอาหารยามค่ำ อินสุลินเปลี่ยนแป้งเป็นไขมันได้ง่าย โดยสรุปคือต้องนำเอาเวลาการมีแสงและไม่มีแสงของวันเข้ามาร่วมพิจารณาด้วย มีงานวิจัยชิ้นหนึ่งในประเทศสเปนโดยสถาบันสุขภาพโลกบาร์เซโลนา (ISGlobal) ศึกษาในอาสาสมัคร 7,000 คน ตีพิมพ์ในวารสาร International Journal of Behavioral Nutrition and Physical Activity ค.ศ.2026 พบว่าการกินอาหารเย็นให้เร็วขึ้น ไม่งดอาหารเช้าคือวิธีง่าย ๆ ที่จะช่วยลดน้ำหนักตัวได้ดีกว่า เมื่อเทียบกับกลุ่มที่กินอาหารเย็นเมื่อตกค่ำไปแล้ว ซึ่งคนกลุ่มหลังนี้มักงดอาหารเช้าหรือกินอาหารใกล้เวลาเที่ยง การสร้างบริโภคนิสัยกินอยู่ง่าย ๆ จะช่วยลดน้ำหนักตัวได้ดีกว่า สรุปได้อย่างนั้น
#drwinaidahlan, #ดรวินัยดะห์ลัน, #ลดน้ำหนักตัว, #ไอเอฟ, #กินอยู่ง่าย
