นานวันเข้านักวิทยาศาสตร์ก็ยิ่งค้นพบความมหัศจรรย์ของร่างกาย เป็นต้นว่า การค้นพบวิธีการเพิ่มประสิทธิภาพการทำงานของ “ไมโตคอนเดรีย” (mitochondria) ซึ่งเป็นอวัยวะย่อยขนาดเล็กภายในเซลล์ที่ทำหน้าที่สร้างพลังงานซึ่งจำเป็นต่อการเคลื่อนไหว การเจริญเติบโต และการรักษาสุขภาพ ลองไปดูกันดีกว่าว่าหากต้องการให้ไมโตคอนเดรียเพิ่มประสิทธิภาพการทำงาน ควรใช้สารอาหารตัวไหนเข้าไปช่วยกระตุ้น
ความที่ปริมาณพลังงานภายในเซลล์เปลี่ยนแปลงไปมาอย่างต่อเนื่อง ไมโตคอนเดรียจึงต้องปรับกิจกรรมเพื่อให้ทันต่อการเปลี่ยนแปลง ความสามารถในการปรับตัวขึ้นอยู่กับสารอาหารที่มีภายในเซลล์ ทีมวิจัยจากสถาบันพันธุศาสตร์ร่วมกับทีม CECAD (the Cologne Excellence Cluster on Cellular stress responses in Aging-associated Diseases) มหาวิทยาลัยโคโลญจน์ เยอรมนี พบว่าสารอาหารตัวสำคัญที่ทำหน้าที่นี้คือ “กรดอะมิโนลิวซีน” (Leucine) โดยพบว่าลิวซีนช่วยรักษาเสถียรภาพของโปรตีนในไมโตคอนเดรีย ช่วยเพิ่มความสามารถในการผลิตพลังงานของอวัยวะย่อยที่ว่านี้ โดยลิวซีนช่วยยับยั้งการย่อยสลายของโปรตีนเยื่อหุ้มไมโตคอนเดรียชั้นนอกทำให้การหายใจของไมโตคอนเดรียเพิ่มประสิทธิภาพมากขึ้น งานวิจัยนี้ได้รับการตีพิมพ์ในวารสาร Nature Cell Biology เดือนพฤศจิกายน ค.ศ.2025
นักวิทยาศาสตร์ค้นพบว่าลิวซีนช่วยป้องกันการเสื่อมสภาพที่ไม่จำเป็นและเพิ่มกำลังขับของเซลล์ โดยลดระดับโปรตีน SEL1L งานนี้จึงช่วยให้นักวิทยาศาสตร์เข้าใจบทบาททางด้านการทำงานของสารอาหารต่อการทำงานของยีนได้ดีขึ้น เป็นเรื่องของ Nutrigenomics ว่ากันอย่างนั้น ลิวซีนเป็นองค์ประกอบสำคัญของการสังเคราะห์โปรตีน และพบมากในอาหารที่อุดมไปด้วยโปรตีน เช่น เนื้อสัตว์ ผลิตภัณฑ์นม พืชตระกูลถั่ว เช่น ถั่วเหลือง ถั่วเลนทิล สาหร่ายคอเรลล่า อกไก่ นักวิจัยพบว่าลิวซีนปกป้องโปรตีนบางชนิดบนเยื่อหุ้มชั้นนอกของไมโทคอนเดรียจากการถูกทำลาย โปรตีนเหล่านี้สำคัญต่อการทำหน้าที่ขนส่งโมเลกุลเมตาบอลิซึมอื่นๆ เข้าสู่ไมโทคอนเดรียเพื่อสร้างพลังงาน การเสริมลิวซีนจึงช่วยให้ไมโตคอนเดรียให้ทำงานอย่างมีประสิทธิภาพมากขึ้น
อย่างไรก็ตาม หากต้องการเสริมลิวซีน จำเป็นต้องทำด้วยความระมัดระวัง เนื่องจาก SEL1L ยังมีบทบาทสำคัญในการป้องกันการสะสมของโปรตีนที่เสียหาย เรื่องการใช้ลิวซีนยับยั้งการทำงานของ SEL1L จึงจำเป็นต้องเข้าใจกลไกเพิ่มเติม หากต้องการเสริมลิวซีนเพื่อเพิ่มประสิทธิภาพการทำงานของไมโตคอนเดรีย ควรเริ่มต้นด้วยการเสริมอย่างอาหาร อย่าเพิ่งรีบร้อนเสริมแบบผลิตภัณฑ์เสริมอาหารหรืออย่างยา รอดูผลงานวิจัยอื่นๆ เพิ่มเติมอีกสักหน่อย เพื่อไม่ให้เจอปัญหาจากการได้รับลิวซีนมากเกินไป ต้องรับรู้กันไว้หน่อยว่าสารอาหารบางครั้งก็ทำงานคล้ายดาบสองคม จึงต้องระวังกันไว้บ้าง
#drwinaidahlan, #ดรวินัยดะห์ลัน, #ไมโตคอนเดรีย, #ลิวซีน
